Możesz mieć najdroższe okna, najgrubszy styropian i najlepszy projekt — ale jeśli budynek nieszczelny, energia ucieka przez każdą szczelinę. Blower Door Test to jedyne badanie, które pokazuje rzeczywistą szczelność powietrzną budynku. Nie deklarowaną przez producenta materiałów. Nie obliczoną przez projektanta. Rzeczywistą.
Na czym polega Blower Door Test?
W drzwiach zewnętrznych montuje się szczelną ramę z wentylatorem (stąd nazwa — blower door). Wentylator wytwarza podciśnienie wewnątrz budynku równe 50 Pa. Mierzy się przepływ powietrza potrzebny do utrzymania tego podciśnienia.
Wynik podaje się jako n50 — krotność wymiany powietrza na godzinę przy różnicy ciśnień 50 Pa. n50 = 1,0 h⁻¹ oznacza, że przy podciśnieniu 50 Pa przez nieszczelności przepływa objętość powietrza równa kubaturze budynku w ciągu jednej godziny.
Jak interpretować wynik?
n50 > 3,0 h⁻¹ — budynek nieszczelny. Norma polska dla nowych budynków (WT 2021) dopuszcza maksymalnie 3,0 h⁻¹ przy wentylacji mechanicznej i 5,0 h⁻¹ przy grawitacyjnej. Wynik powyżej normy oznacza wadę wykonawczą.
n50 1,5–3,0 h⁻¹ — budynek przeciętny. Spełnia normę, ale straty ciepła przez infiltrację są odczuwalne w rachunkach.
n50 1,0–1,5 h⁻¹ — budynek dobry. Wymagany dla standardu EU30 i NF40.
n50 < 1,0 h⁻¹ — budynek bardzo szczelny. Wymagany dla standardu pasywnego (NF15, Passive House). Osiągalny przy ICF, drewnie szkieletowym z membraną i bardzo starannym wykonaniu.
n50 < 0,6 h⁻¹ — standard Passive House Institute. Wymaga ekstremalnej staranności wykonania wszystkich połączeń.
Gdzie najczęściej są nieszczelności?
Podczas testu można użyć kamery termowizyjnej lub dymu, żeby zlokalizować miejsca infiltracji. Najczęstsze:
— Przejścia instalacji przez przegrody (rury, kable elektryczne) — Połączenia ścian z dachem (wieniec, murłata) — Ościeżnice okien i drzwi — szczególnie narożniki — Puszki elektryczne w ścianach zewnętrznych — Włazy dachowe i okna dachowe — Połączenia płyty OSB lub membrany paroizolacyjnej przy drewnie szkieletowym
Kiedy wykonać test?
Test można wykonać na dwóch etapach:
Przed tynkowaniem (etap surowy zamknięty) — pozwala zlokalizować i naprawić nieszczelności zanim zostaną zakryte. Najlepszy moment na interwencję.
Po zakończeniu budowy (odbiór) — ostateczna weryfikacja. Jeśli wynik jest za wysoki, naprawa jest trudna i kosztowna.
Rekomendacja: wykonaj test na obu etapach. Koszt jednego testu to 600–1 200 zł — wielokrotnie mniej niż koszt ogrzewania nieszczelnego domu przez 30 lat.
Dlaczego wpisać wynik do umowy z GW?
Bez zapisanego w umowie minimalnego wyniku Blower Door Testu wykonawca nie ponosi odpowiedzialności za nieszczelność budynku. Możesz mieć pięknie wykończony dom, który traci ciepło przez setki niezauważalnych szczelin.
Zapis w umowie powinien brzmieć: „Wykonawca zobowiązuje się do osiągnięcia wyniku Blower Door Test n50 ≤ [wartość] h⁻¹, potwierdzonego protokołem z badania wykonanego przez akredytowane laboratorium, jako warunek odbioru końcowego.”
Dla standardu EU30 wpisuj n50 ≤ 1,5 h⁻¹. Dla standardu pasywnego — n50 ≤ 0,6 h⁻¹.
Wykonawca który odmawia wpisania tego zapisu, wie że nie osiągnie wyniku.
Blower Door Test w naszym domu modelowym
Budujemy dom w technologii Izodom 2000 ICF w Ciechanowie. Planujemy osiągnąć n50 < 1,0 h⁻¹. Test wykonamy na etapie surowym zamkniętym i po odbiorze. Wyniki opublikujemy tu — z protokołem i komentarzem do każdego zmierzonego miejsca nieszczelności.
To będzie pierwsze takie zestawienie dla Izodom 2000 ICF na Mazowszu dostępne publicznie.